Menu

Serotonin eksikliği belirtileri nelerdir?


Serotonin nedir, ne işe yarar?

Serotonin en önemli nörotransmitterlerden biridir. Nörotransmitterler ise beyin hücreleri tarafından birbirleriyle iletişim kurabilmek adına kullanılan kimyasallardır. Serotonin hem vücut için hem de beyin için birçok farklı görev üstlenir, özellikle merkezi sinir sistemi ve sindirim kanalları için son derece önemlidir.

Serotoninin başlıca görevi kan damarlarının büzülmesini kontrol altına almaktır. Ancak daha çok “mutluluk hormonu” olarak bilinmektedir ve olumlu bir ruh haline sahip olmamızda rol oynar.

Çoğu beyin hücresi bu kimyasaldan direkt ya da dolaylı olarak etkilenir; serotonin duygusal durumu, ruh halimizi, sosyal davranışlarımızı, libidomuzu, uykumuzu, hafızamızı ve öğrenme yeteneğimizi düzenlemektedir.

Her ne kadar serotonin daha çok beyin fonksiyonları ve ruh hali ile ilişkilendirilse de bu kimyasalın asıl görevi bağırsaklarla ilgilidir, hatta fonksiyonlarının yüzde 95’i bağırsak üzerindedir. Bağırsaklar vücudumuzun ikinci beynidir ve 100 milyon nöron içerirler.

2000px-Serotonin_(5-HT)

Beynimizin dışında da çok miktarda serotonin barındığı için bazı uzmanlar serotoninin hem bir nörotransmitter hem de bir hormon olduğunu düşünmektedir.

Serotonin eksikliği ne gibi belirtilere yol açar?

Vücuttaki serotonin seviyesinin azalması çeşitli belirtilere yol açabilir zira serotonin vücudun birçok ksımını etkilemektedir. Bu belirtilerden bazıları aşağıdaki gibidir:

1) Anksiyete (endişe)

Beyinde anksiyeteye yol açan tek nörotransmitter serotonin olmasa da bu kimyasalın seviyesi azaldığı zaman kişide anksiyete oluşabilir. Serotonin seviyesini yükseltmek bu endişe ataklarının düzelmesine yardımcı olabilir.

2) Karbonhidratlı gıdalar yeme isteği

Karbonhidratların dolaylı olarak serotonin seviyesini etkilediği bilinmektedir. Bunun sebebi ise karbonhidratların bağırsakta parçalanırken triptofan oluşumunu artırması ve triptofanın da serotonine dönüşmesidir.

3) Kognitif yetersizlik

Serotoninin hafıza, öğrenme yeteneği gibi kognitif fonksiyonlar üzerinde önemli bir rolü olduğu bilinmektedir. Bu sebepten ötürü serotonin seviyesi azaldıkça hafıza ile ilgili sorunlar açığa çıkabilir.

4) Depresyon

Yine aynı şekilde serotonin seviyesi düştüğü zaman depresyon gelişme olasılığı da artmaktadır. Bu sebeple depresyon tedavisinde beyindeki serotonin seviyesini artıran bazı ilaçlar kullanılır.

5) Sindirim sorunları 

Yapılan araştırmalar irritabl bağırsak sendromunun gelişiminde serotonin maddesinin önemli bir rolü olduğunu tespit etmiştir. Serotonin seviyesinin yükseltilmesi ise bu sağlık sorununun tedavi edilmesine yardım etmektedir zira normal değerlerde olduğu zaman serotonin bağırsak hareketlerinin sağlıklı bir şekilde gelişmesine yardım eder.

 

6) Duygusal hassasiyet

Düşük serotonin seviyesine sahip olmak kişide alınganlık, sinirlilik, dış etkenlere karşı hassasiyetin artması gibi sorunlara yol açabilir ve ruh halini olumsuz etkileyebilir.

7) Halsizlik

Yorgunluk, halsizlik, enerjisizlik gibi durumlar bazen serotonin seviyesinin düşmesinden kaynaklanabilir. Bu belirtiler serotonini harekete geçiren ilaçların alınması ve seviyesinin normale dönmesiyle ortadan kaybolabilir.

8) Baş ağrıları

Bu kimyasalın vücutta az bulunması belirli aralıklarla baş ağrısı sorununun yaşanmasına yol açabilir. Bu belirti eğer serotonin eksikliğinden kaynaklanıyorsa serotonin miktarı normale döndüğünde ortadan kaybolacaktır.

9) Uykusuzluk

Vücutta uykunun düzenlenmesini sağlayan madde melatonin maddesidir. Serotonin ise melatonin üretiminde rol oynamaktadır. Haliyle serotonin seviyesi düştüğü zaman melatonin üretimi ile ilgili sorunlar oluşacak ve kişide uyuma bozuklukları gelişecektir.

10) Libidoda değişimler

Kişide serotonin eksikliğine bağlı olarak libidoda azalma, cinsel isteksizlik ve daha çok duygusal bağlar kurma isteği ile duygusallıkta artış gözlemlenebilir.

11) Işığa karşı hassasiyet

Direkt olarak parlak bir ışıkla karşılaştığında kişi gözlerinde rahatsızlık ve ağrı hissi duyabilir. Bazen serotonin seviyesinin azalması bu tür belirtilere neden olabilir çünkü kişinin ruh halinizi olumsuz yönde etkileyerek dış etkenlerden daha çok rahatsız olmasına neden olabilir.

12) Özgüvende azalma

Kişide sosyal durumlarda zorlanma, kendine güvenini kaybetme, özgüven eksikliği gibi sorunlar da görülebilir. Ancak bu durumlar genellikle serotonin üretimini teşvik eden antidepresanların kullanımı ile düzelmektedir.

13) Ruh halinde dalgalanmalar

Kişi kendini birden mutlu ya da mutsuz hissedebilir. Aniden agresif davranışlar sergileyebildiği gibi nedeni belli olmayan duygusal hassasiyet de yaşayabilir ve sosyal durumlarda zorluk çekebilir.

14) Obsesyon

Kişide tekrar eden obsesif düşünceler gelişebilir ve bu düşünceler kişiyi son derece rahatsız edebilir. Genellikle Obsesif Kompulsif Bozukluk hastalığını andıran belirtiler verir ve kişiyi takıntılı hale getirebilir.

15) İştahta artış

Serotonin seviyesi azaldığı zaman kişi kendini daha depresif, mutsuz ve gergin hissedebilir ve bu durumda kendini yemek yiyerek rahatlatma ihtiyacı duyabilir. Bunu da genellikle karbonhidrat açısından zengin gıdalara yönelerek bastırabilir.

16) Kendini toplumdan soyutlama

Sosyal etkinliklere katılmayı reddetme, kendini diğer insanlardan dışlama, eve kapanma gibi belirtiler de bu kimyasalın vücutta azalmasına bağlı olarak görülebilir. Serotonin oranının artması kişiyi sosyalleşmeye teşvik eder ve ruh halini dengeler.

17) Ses hassasiyeti

Serotonin seviye azaldığı zaman normalden daha düşük frekanslı sesler bile kişiyi rahatsız etmeye başlayabilir. Bu sesler kişide stres ve gerginlik hissi yaratarak sese karşı bir hassasiyet gelişebilir.

18) İntihar düşünceleri

Depresyonun bir özelliği olarak kişide intihara meyilli olma hali görülebilir. Ancak bu durum genellikle antidepresan kullanan bireylerin aniden ilacı kesmeleri sonucu daha çok görülmektedir.

Serotonin hormonu neden düşer?

Serotonin seviyesinin azalmasına sebep olabilecek birçok neden olabilir. Kişinin uzun süre boyunca psikolojik strese maruz kalması bunların en başında gelir. Ayrıca genetik faktörler, metabolizma özellikleri, sindirim sistemi sorunları da serotonin oluşumunu olumsuz yönde etkiler.

Nörotransmitterler proteinden üretilirler. Ayrıca kofaktörler adı verilen bazı vitamin ve mineraller de serotonin üretiminde etkilidir. Eğer dengesiz beslenirseniz ve yeteri kadar protein, vitamin, mineral tüketmezseniz bu nörotransmitterlerin üretiminde sorun yaşanır ve serotonin seviyesinde azalma görülür.

Ağır metaller gibi toksik maddelere maruz kalmak, pestisit, uyuşturucu kullanımı, bazı ilaçların kullanımı gibi etkenler sinir hücrelerinize zarar vererek serotonin ve onun gibi diğer nörotransmitterlerin oluşumunu olumsuz yönde etkileyebilir.

Kafein, alkol, nikotin, antidespresanlar, kolesterol düşürücü ilaçlar gibi bazı maddeler vücuttaki nörotransmitter seviyelerini etkileyerek serotonin eksikliğine yol açabilmektedir.

Vücuttaki hormon değişimleri de bu durumu etkiler. Ayrıca yeterince güneş ışığına çıkmamak, düzenli egzersiz yapmamak, enfeksiyonlar, iltihaplanmalar, kan şekeri dengesizliği gibi diğer etkenler de bu duruma yol açabilir.

Kaynaklar:

https://bebrainfit.com/serotonin-deficiency/

https://www.integrativepsychiatry.net/seritonin-and-seritonin-deficiency.html

https://www.belmarrahealth.com/low-serotonin-causes-symptoms-serotonin-deficiency/




Yorum yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.