Menu

Satranç İlk Kez Ne Zaman ve Nerede Oynandı ? Satrancın Tarihi


satranc-nedir

Satranç oyununun tarihi

Oldukça sevilen bir zeka oyunu olan satrancın ilk ortaya çıktığı tarihlerin dört bin yıl öncesine dayandırıldığı bilinmektedir. İlk kez 4000 yıl önce Mısır’da oynanan bu oyunun gerçekten oynandığına dair belgeler, o zamanlar piramitlere kazınmış olan kabartmalardır.

Satranç oyununun bugünkü adıyla anılması ise, milattan sonra üçüncü dördüncü yüzyıllara denk düşmektedir. O dönemlerde bir yandan Çin’de, Mezopotamya’da ve Anadolu bölgelerinde de oynanmaya başlayan bu oyunun ilk ismi Hindistan’da “Çaturanga” olarak ortaya çıkmaktadır.

İsminin çıktığı bölgeden konuyla alakalı ilk yazılı belgeler de toplanmıştır. Bu bölgeden çıkan satranç oyunu sırasıyla İran’a, Araplara, Endülüslerle birlikte İspanya’ya ve oradan da son olarak Avrupa’ya yayılmıştır. İlk kez bir kitapta satrançtan bahsedilmesi ise 1497 senesini bulmuş ve o kitapta anlatılan kurallar günümüze kadar değişmeden gelebilmiştir.

Satranç kuralları nelerdir?

Oyunda siyah beyaz renklerdeki kareler hamle yapmak içindir. Oyunun oynanacağı alanın her iki ucuna da 16 siyah taş ve 16 beyaz taş iki sıra halinde dizilir. Oyuna başlama sırası sabit olarak beyazlardadır. Beyaz taraf başladıktan sonra sıra sıra taraflar hamle yapar.

Yapılacak hamlelerin özelliği, hangi taşın ne yöne doğru nasıl hareket edebileceğinin bilinmesinin zorunluluğudur. Uygun taşın uygun kareye götürülmesi sonucunda ya karşı tarafın taşına hamle yapılır ve alınır ya da gidilen alan boşsa taktik uygulanır.

Bu oyunun oynanmasındaki yegane amaç, “şah mat” dediğimiz durumu gerçekleştirmektir. Bunun anlamı, şah taşının artık hiçbir hamle yapamayacak şekle gelip yenilmesidir. Öncelikle karlı tarafı şah mat etmeden önce, kendisine son bir hamle yapması için “şah” denilir ve kaçabileceği bir hamle yapıp yapamayacağı beklenir. Zaten artık hangi alana hareket ederse etsin yenilmekten kaçamıyorsa mecbur olarak mat yapılır ve şah da devrilerek oyun bitirilir.

Satranç hamleleri nelerdir?

Şah hamlesi : Bulunduğu alanın hemen 1 yanındaki boşluklara sağlı, sollu, yukarılı, aşağılı ve çapraz olarak hareket edebilmektedir.

Vezir : İstediği yönde ve sayıda ilerleyebilme lüksü bulunur.

Fil : Sadece çapraz gitme özelliği vardır ve ilk başta bulunduğu karenin renginden başka renge geçme şansı bulunmaz.

At : “L” şeklinde ilerleme durumu mevcuttur. Taşların üzerinden atlayabilme imkanı da bulunmaktadır.

Kale : Tüm sütunları yatay olarak ya da dikey olarak sayısız ilerleyebilir.

Piyon : Tüm piyonlar bulundukları karelerin birer önüne gidebilmekte, sadece ekstradan ilk elde iki kare atlama imkanları olabilmektedir.




Son 50 Yorum
  1. Osman Hamide Koruk
  2. mert
  3. alice

Yorum yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.