Menu

Dalak Büyümesi (Splenomegali) Neden Olur?


Dalak, göğüs kafesinin altında ve karnın sol üst kısmında bulunan bir organdır. Bu organ lenf sisteminin bir parçasıdır ve boşaltım ağı görevi üstlenerek vücudu enfeksiyonlara karşı korumaktadır.

Vücudu hastalıklardan koruyan beyaz kan hücreleri dalakta üretilir, bu hücreler bakterileri, ölü dokuları ve yabancı cisimleri yakalar ve kana karışmalarını engeller. Ayrıca dalakta kırmızı ve beyaz kan hücreleri ile plateletler üretilir, plateletler kanın pıhtılaşmasına yardım eder.

Dalağımız kanı filtreler ve anormal kan hücrelerini kan dolaşımından uzaklaştırır. Dalağın normal boyutu yumruk kadardır. Fiziksel muayene esnasında dalak elle hissedilemez. Ancak bazı durumlar ve hastalıklar şişmesine ve büyümesine neden olur.

Dalağın büyümesi her zaman bir sorunun belirtisi değildir. Eğer dalak büyüdüyse bu gereğinden fazla çalıştığını gösteriyor olabilir. Ancak dalak büyümesine yol açan pek çok sebep bulunmaktadır.

Dalak büyümesi nedenleri nelerdir?

201405_spleen

Bazı enfeksiyonlar ve hastalıklar dalağın büyümesine neden olabilir. Bu büyüme geçici olduğu gibi kalıcı olup tedavi de gerektirebilir. Bu nedenlerden bazıları ise şunlardır:

  • Mononükleoz (öpücük hastalığı) gibi viral enfeksiyonlar
  • Frengi gibi bakteriyel enfeksiyonlar ya da kalbin iç katmanını etkileyen enfeksiyonlar
  • Sıtma gibi parazit enfeksiyonları
  • Siroz ve benzeri karaciğer hastalıkları
  • Anemi
  • Lösemi (kan kanseri) ve lenfoma (lenf kanseri) çeşitleri
  • Gaucher hastalığı ve Niemann-Pick hastalığı gibi metabolizma hastalıkları
  • Dalaktaki damarlarda basınç ya da kan pıhtısı oluşması
  • Lupus hastalığı
  • Romatoid artrit
  • Sarkoidoz
  • Travmalar
  • Dalağa sıçrayan kanserler
  • İyi huylu kistler
  • Büyük apseler
  • Kistik fibroz
  • Jüvenil romatoid artrit
  • Orak hücreli anemi
  • Kalp yetmezliği

Dalak büyümesi belirtileri nelerdir?

Birçok insan dalağının büyüdüğünün farkında değildir zira dalak büyümesi nadiren belirti verir. Ancak aşağıdaki belirtiler de dalak büyümesi durumunda görülebilir:

  • Büyük porsiyonlarla yemek yiyememek
  • Karnın sol üst kısmında rahatsızlık, ağrı, doluluk hissi
  • Halsizlik
  • Kilo kaybı
  • Sık sık enfeksiyona yakalanma
  • Kolayca kanama
  • Sarılık
  • Anemi

Dalak büyümesi tedavisi

Öncelikle dalağın patlamasına neden olacak aktivitelerden kaçınmak gerekir, bunlar temas içeren sporlar olabilir. Eğer dalak patlarsa bu hayati tehlikeye yol açabilir. Eğer dalağınızın genişlediğini düşünüyorsanız mutlaka bir sağlık kurumuna danışmalısınız.

Eğer dalak büyümesi tedavi edilmezse ciddi sorunlara yol açabilir. Çoğu zaman tedavi yöntemi olarak dalağın büyümesine yol açan durum tedavi edilir, böylece dalak ameliyatla alınmak zorunda kalmaz. Ancak bazı durumlarda dalağın ameliyatla alınması gerekebilir.

Eğer ameliyat gerekli ise doktorunuz açık ameliyat yerine kapalı ameliyat tercih edebilir. Bu tür ameliyatlarda küçük bir delik açılarak ameliyat tamamlanır. Ayrıca küçük kameralı bir alet kullanarak dalağın görüntüsü de elde edilir.

Eğer dalağınız ameliyatla alınırsa bazı bakterilere karşı vücudunuz savunmasız kalacaktır ve bu sizi daha sık enfeksiyona yakalanma riskine sokacaktır. Bunun için doktorunuzun size önerdiği ilaçları kullanmanız, yıllık düzenli aşılarınızı olmanız ve çeşitli önlemler alarak enfeksiyonlardan kaçınmanız gerekir.

Her yıl mutlaka grip aşısı ve her on yılda bir mutlaka tetanos ve difteri aşıları ile boğmaca aşısı olmalısınız. Ayrıca enfeksiyonlardan korunmak için temizliğinize son derece özen göstermelisiniz.

Kaynaklar:

https://www.webmd.com/digestive-disorders/enlarged-spleen-causes-symptoms-and-treatments#1

https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/enlarged-spleen/symptoms-causes/syc-20354326




Yorum yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.