Menu

Psikolojinin Alt Dalları Nelerdir ?

psikolojinin-alt-dallari-nelerdir

Psikoloji nedir? Alt dalları nelerdir?

İnsan davranışlarının ve düşünce yapılarının tümünü inceleyen bilim dalına psikoloji adı verilir. Psikoloji bilimi, temel olarak tüm insanlığın davranışlarını ve bu davranışlarının altında yatan sebepleri biyolojik olarak, ruhsal boyutuyla ya da genetik olarak incelemektedir. Psikoloji geniş çaplı bir bilim dalıdır ve bu bilim dalı niteliklerinin kaynaklarını biyolojiden ve felsefe biliminden almaktadır. Psikolojinin bir bilim olarak ortaya çıkışının kaynağı 1800’lü yıllara dayanmaktadır. 1879 yılında Willhelm Wundt adlı bir bilim adamı, Almanya’da dünyada bir ilk olarak psikoloji üzerine çalışmak üzere bir laboratuvar kurmuştur. Bu laboratuvarda Willhelm Wundt, insanların düşüncelerini ve duygularını “içebakış” dediğimiz yöntemle inceleme altına almıştır. Psikoloji bilimi yıllar geçtikçe daha da çok açılmış ve bu bilim dalı üzerine kendisiyle ilintili ekoller üzerine çalışılmak adına pek çok bilim ve düşünce okulu inşa edilmiştir. Özellikle çok sayıda düşünce okulunun açılması; toplum görüşü ve bireysel görüş olarak bilişsel yaklaşımı, yapısalcılığı, hümanizmi, davranışçılığı, psikanalizi ve işlevselciliği ortaya çıkartıp yaygınlaştırmıştır. Bu düşünce okullarından da pek çok ekol sanılacak isim ortaya çıkarak psikoloji tarihinde kendilerine önemli yerler edinmişlerdir. Ve bugünkü anlamıyla psikoloji bilimi, tek bir cümleyle ifade etmek gerekirse başta da söylediğimiz gibi hem düşüncelerin hem de davranışların bir bütün olarak incelendiği bilim olarak kabul görmektedir. Psikoloji biliminde ele alınan başlıca konular insanlardır; buna bağımlı olarak insanların yaşadıkları dünyayı ne açılardan ele aldıklarından, bu ele alış açılarını hangi düşüncelerine göre seçtiklerinden ve tüm bu düşüncelerinden sonra nasıl bir davranış biçimi seçtiklerinden sorumludur. Psikolojinin günümüzde toplam 49 tane birbirinden ayrı alt dalı bulunmaktadır. Bu kadar alt dalın da toplu bir şekilde incelendiği ana başlıklar 6 adettir. Bu başlıkların açılımları ise şu şekildedir;

Gelişim psikolojisi : Bu psikoloji dalında, insanın doğum öncesinden itibaren ölümüne kadar geçirdiği sürede başından geçen gelişimlerin ve değişimlerin kendi içerisindeki evrelerin üzerine çalışmalar yapmaktadırlar. Gelişim psikolojisinin belirlediği değerler, insanların yaşlarına göre adım adım değişen davranışlarına göre yapılan değerlerdir. Yani buna göre insanların duyu organları yardımıyla yaşamını sürdürmesinin yaşının büyümesiyle nasıl bir değişim gösterdiği, hangi duyguların ve karmaşaların hangi yaşlarda geçirildiğiyle ilgilenmektedir.

Sosyal psikoloji : Sosyal psikolojinin çalışma alanı, insanların birbirleriyle sosyal bir ortamda nasıl etkileşime girebildiğini incelemektir. Bireylerin tek başlarınayken sergiledikleri davranışları, sosyal bir ortamdayken sergiledikleri davranışları, tanıdıkları bir grup içerisinde ve tanımadıkları bir grup içerisinde sergiledikleri davranışları, bu davranışlarda herhangi bir değişim meydana geliyorsa bu değişimin neyden kaynaklandığını incelemektedir. İnsanların genelde bireysel olarak hangi önyargı ve tutumların arkasına sığınarak bir takım davranışlar sergilediği; bu davranışların hep sosyal liderlik, sosyal uyum ve sosyal algı gibi durumlarla hangi açıdan ilintili olduğunu göstermekle ilgilenmektedir.

 

 

psikolojinin-alt-dallari

Eğitim psikolojisi : Eğitim psikolojisinde genel olarak insanların ne şekilde öğrendiği ve bu öğrenme olgusu esnasında öğrenebilme kabiliyetini nelerin geliştirebildiği araştırma konusu olarak ele alınır. Eğitim psikolojisinde her yaştan ve her cinsiyetten insanın öğrenme kapasitelerinin farklılığı göz önünde bulundurularak bu farklılıkların sebebi anlaşılmaya çalışılır. Daha sonra bu eğitimin olması gereken seviyede tamamlanabilmesi için gereken yöntemlerin ne şekilde uygulanacağını, gerekli olan araç ve gereçleri belirlemekle uğraşmaktadırlar. Küçük çocuklarda eğitim seviyelerinin öğrenmeye daha açık olmasından ve bilgi işlenmeye daha müsait bir beyin yapısına sahip olmalarından kaynaklı nasıl daha verimli eğitilebileceklerinden, ileriki yaşlardaki insanlar için de sahip oldukları bilgilerin yitirilmeden nasıl minimalize şekilde olması gerektiği gibi davranabilmesini araştırma konusu olarak ele almaktadır.

Deneysel psikoloji : Canlıların davranış biçimlerinde temel davranış olarak ele alınan davranışlarda meydana gelen değişimlerin kaynağını araştırmaktadır. Deneysel psikolojide sadece insan davranışları değil, hayvan davranışları da incelenerek bu iki ayrı canlının davranış biçimlerindeki benzerlikler birbirleriyle ilişkilendirilmeye çalışılır. Duyum, öğrenme, algı, motivasyon, düşünme, bellek, problem çözme, iletişim kurma vb. durumların üzerinde durarak bunların davranışsal olarak nasıl etkiler yaratabildiğinin üzerinde durulmaktadır.

Klinik psikoloji : Klinik vaka denecek boyutta duygusal bozukluk problemi yaşayan ya da anormal zihinsel ve davranışsal bozukluklar gösteren insanlarla ilgilenen bilim dalıdır. Klinik psikolojide en çok rastlanılan durumlar; gelişim çağındayken ergenlik dönemini psikolojik sıkıntılarla geçirmek, ilerleyen yaşlarda hissedilen değersizlik psikolojisi, sürekli hissedilen depresyon duyguları, fobiler ve daha ağır durumdaki şizofrenilerdir. Klinik psikolojinin ağırlıkla araştırma konusu içerisine aldığı ruhsal hastalıklar ve kişinin artık tüm hayatını etkileyebilecek davranışsal problemlerin çözümü adına kliniklerde uygulanan psikoloji alt dalıdır.

Fizyolojik psikoloji : İnsan vücuduna ait fizyolojinin, sergilediğimiz davranışlar üzerinde ne tip bir etki yarattığını öğrenebilmek adına araştırma konusu yapılan psikoloji türüdür. Fizyolojik psikolojide insan vücudunun anatomisi, metabolizmada bulunan salgı bezleri, sinir sistemi, algı sistemi vb. durumların kişinin davranışlarına ne tür bir etki yaptığı araştırılmaktadır. Kadınların ve erkeklerin salgıladıkları hormonların davranışlara ne şekilde etkiler yapabildiği gibi çok bilindik konularla fizyolojik psikoloji alanı altında ilgilenilmektedir.

 




Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.