Menu

Kadınlarda aşırı tüylenme ( Hirsütizm )

kadınlarda tüylenme

Kadınlarda göğüste, kol ve bacaklarda, bıyık ve sakal bölgesinde olan aşırı tüylenme, yani erkek tipi fazla ve kalın şekilde tüylenmeye hirsütizm denmektedir. Pubik kılların uyluğa ve karın kısımlarına kadar ilerlemesi ve göğüste az bir miktar tüy olması mümkündür.

Hirsütizm’in nedenleri:

Hirsütizm, hipertrikosis adı verilen durumdan ayrı düşünülmesi gerekmektedir. Genellikle erkeklik hormonlarına bağlı olarak gelişmeyen kıl veya tüylerin uzaması hipertrikosistir. Bölgesel ya da yaygın bir tüylenme şeklinde görülmektedir. Bu durumdaki kadınların hormonlarında genellikle herhangi bir probleme rastlanmaz. Ortaya çıkmasında temel olarak genetiklik olsa da bazı kişilerde sara ilaçları gibi ilaç kullanımından dolayı ya da bazı hastalıklar nedeniyle de sonradan oluşabilmektedir.

Hirsüt bayanların bazılarında testosteron hormonu düzeyi yüksek olsa da bazılarında normaldir. Asıl sorun tüy köklerinin az miktardaki hormonlara karşı dahi aşırı duyarlılığıdır. Kıl ve tüy fazlalığı durumu ergenlik döneminde fark edilmekte ve yaşın ilerlemesiyle daha da artmaktadır. Tüylenmenin artmasıyla beraber kadında ses kalınlaşması gibi erkeksi değişimler, kas hacminde artma, alın kısmında saçların açılması ve sivilce çıkması gibi durumlar oluşmaktadır, buna da virilizasyon adı verilmektedir. Bunun temelinde erkeklik hormonlarının kullanılması, yumurtalık tümörleri, böbrek üstü bezi ile ilgili hastalıklar ve kullanılan ilaçlar olabilmektedir.

Erkek ve kız çocuklarda doğuştan belli miktarlarda ve aynı oranda tüy yer alır. Doğum sonrasında çocuklarda yeni bölgelerde kıl kökleri meydana gelmez. Söz konusu olan kılların uzaması ve kalınlaşmasıdır. Erkek cinsiyetini kadınlardan ayıran şey, kıl köklerinin hormonlara karşı olan hassasiyeti ile hormon seviyesidir. Doğum sonrası bebekleri kaplamış olan tüylere lanugo, avuç içi ve ayak tabanı dışında bulunan ince ve küçük tüylere vellus, saçlar gibi uzun ve kalın olan tüylere de terminal tüy adı verilmektedir. Androjene yani erkeklik hormonuna bağlı büyüyen yüz, göğüs, boyun, koltuk altı, kasık tüyleri, karın bölgesi, üst kol ve iç uyluk tüylerine androjene duyarlı tüyler, ellerdeki ve bacak altlarındaki tüyler ile ön kollardaki tüyler de androjene daha az duyarlı olan tüylerdir.

hirsütizm nedir

Tüylenme (hirsütizm) şekilleri nelerdir?

1- Tek başına oluşan hirsütizm

2- Hirsütizm’in sivilcelerle olan birlikteliği

3- Adet düzensizliği kaynaklı hirsütizm

4- Erkeksi değişimlerle (Virilizasyon) birlikte gelişen hirsütizm.

Tüylenme (hirsütizm) sebepleri nelerdir?

1- Erkeklik hormonunun fazla üretilmesi

2- Serbest durumdaki hormonların fazla olması

3- Vücuttaki erkeklik hormonlarına verilen yanıtların abartılı olması

4- Hastanın algılaması

Erkeklik hormonları vücutta dışarıdan verilerek (eksojen) ve vücutta yapılan üretim (endojen) kaynaklıdır. Çok önemli iki endojen kaynağı adrenal bezler ve yumurtalıklardır.

Adrenal bezler:

Bu tür hastalardaki neden kalıtsal hormon kusurları ya da böbrek üstü bez tümörlerinden kaynaklanabilir. En çok görülen nedeni 21 hidroksilaz eksikliği denen kalıtsal hastalıktır. Bu hastalıkta enzimin yapımını üstlendiği hormonu yapamaması sonucunda beyin alt kısmında yer alan hipofiz bezinin uyarılarak böbrek üstü bezinin çok daha fazla çalışması ve erkeklik hormonu üretiminin artmasıdır. Standart tüylenme tedavisinden farklı olarak kortizon kullanılması gerekmektedir.

Yumurtalıklar:

Buradaki en sık görülen durum polikistik over hastalığıdır. Kadınların yaklaşık %10’unda görülebilen bu hastalığı olan kadınların %50’sinde şişmanlık, adet bozukluğu, kısırlık ya da düşük fazlalığı ile tüylenme görülmektedir.

Tüylenme ile ilgili tetkikler:

Yapılacak olan testler, erkeklik hormonları ile ilgili seviyelerin belirlenmesi şeklinde sıralanmaktadır. Böbrek üstü bezler, hipofiz bezi, yumurtalıktan kaynaklı olduğu düşünüldüğünde adetten 2-5 gün içerisinde LH, FSH, DHEAS, ACTH, 17OH progesteron, testosteron, prolaktin ve adetten sonraki 15 gün içinde yumurtalık ultrasonu yapılması gerekir. Bu testlerden bir sonuç elde edilemediğinde idiopatik tüylenme şeklinde düşünülebilir. Testosteron yüksek fakat 17Oh progesteron normalse polikistik over’dır.

Hirsütizmin tedavi yöntemleri:

Kılların çok daha az görünmesine imkan veren ağartma yönteminin yanı sıra, tioglikolat içeren depilatör kremler kullanılır. Depilatör kremler bazı kişilerde iritasyona yol açarak cilt iltihabına neden olabilmektedir. Her gün iki defa yapılan traşlama kişinin rahatlamasına imkan sağlar ve traş nedeniyle tüylerde fazlalaşma olmaz. Her 6 haftada bir kez ağda yapılarak tüylenme tedavisine devam edilebilir. Ayrıca epilasyon yöntemi de uygulanabilmektedir.

kadınlarda aşırı tüylenme

Hirsütizmde medikal tedavi – Hormon tedavisi;

Antiandrojen ilaçlar: Orta ya da şiddetli tüylenmede etkili olan antiandrojen ilaçlar tüylerin fazla uzamasını yavaşlatmakta, tüylerin incelmesini ve çok daha az fark edilmesini sağlamaktadır.

Spironolakton: Aslında tansiyon ilacı olarak kullanılan bu ilaç, böbrek üstü bezlerin fazla çalışmaya zorlanmasını önleyerek erkeklik hormonunun çok daha az üretilmesini sağlamaktadır.

Oral kontraseptifler: Bu ilaçlar doğum kontrol ilaçları olup, hipofiz bezine olan etkisiyle hipofiz-over aksını bloke etmekte, normal siklus oluşumu ile over fonksiyonlarını baskılar. Sonucunda da overlerın fazlaca androjen hormon salgısını önler.
Siproteron: Siklus dönemlerinde oral konseptiflerle kombinlenerek 50-200 mg dozlarda kullanılır ve tüylenme problemli bayanlar için etkilidir.
Vaniga: Bu tür kremler çene ve dudak bölgelerinde oldukça iyi sonuçlar elde edilmesini sağlamaktadır.




Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.