Menu

Hafıza güçlendirme yolları

hafiza-guclendirme

Hafıza nedir?

Diğer bir adı “bellek” olan hafıza yapısı kısaca beynimizin içerisinde bilgilerin saklandığı alan olarak özetlenebilmektedir. Hafıza alanımız, edindiğimiz her türlü bilgiyi beynin sahip olduğu fonksiyonlar kullanılarak yüzlerce şeyin depolandığı alandır. Herhangi bir bilgiye ihtiyaç duyduğumuzda da bilgiler bu alandan alınarak kullanıma hazır halde dilimizle ya da yazıyla ifade edilmektedir. İnsan belleği üzerinde çok uzun yıllardır geniş çaplı araştırmalar yapan bilim insanları, belleğimizi geliştirmek adına aslında çok basit olan egzersizleri eksiksiz yapmamız durumunda çok daha güçlü ve sağlıklı bir hafızaya sahip olabileceğimizin altını da çizmektedirler. Hafıza söz konusu olduğunda, kısa süreli ve uzun süreli olmak üzere iki farklı çeşit hafıza bütünlüğünden bahsetmek de mümkün olmaktadır?

Kısa süreli hafıza nedir?

Beyne gönderilen bilgileri kısa bir süreliğine toplayan hafıza sistemine kısa süreli hafıza denir. Kısa süreli hafızada bir adres ararken sokakta gördüğümüz cadde isimlerine bakınırken asıl aradığımız sokağın hangisi olduğunu hatırlamamıza, o an duyduğumuz cümleleri kafamızda değerlendirip hızlı ve seri  bir sonuca varabilmemize yardımcı olmaktadır. Kısa süreli hafızamız günlük hayatımızın hemen hemen her alanında hayatımıza devam edebilmemiz adına bize yardımcı olmaktadır. Çünkü hatırladığımız en temel ve en basit bilgiler kısa hafızamızdan çekilerek kullanılır. Aynı anda pek çok bilgiyi sentezleyip belleğe atan kısa süreli hafızanın depoladığı tüm bu belleksel sonuçlar çok kısa sürede de kaybedilebilmektedir.

Uzun süreli hafıza nedir?

Uzun süreli hafıza denildiğinde, hayatımızdaki en temel bilgileri ister istemez akılda tutabilmenin yolundan bahsedilebilmektedir. Yani kişinin kendi ismini, ailesinin ve akrabalarının isimlerini aklında tutması gibi bilgiler uzun süreli hafıza içerisinde yer almaktadır. Bu tip temel bilgilerin yanında duygusal olarak hissedilenler de uzun süreli hafıza içerisinde depolanabilmektedir. Uzun süreli hafıza ile kısa süreli hafıza arasındaki en temel fark, kısa süreli olanda unutulacak bilgilerin çoğu zaman bir mahiyeti olmasa da uzun süreli hafızada mutlaka hatırlamamız gereken önemli durumlar yer almaktadır.

Hafızayı daha güçlü hale getirmek için ne yapılabilir?

Hafızanın insan hayatındaki önemi yazımızın buraya kadarki kısmında oldukça özet şekilde anlatılmaya çalışılmıştır. Yani ister kısa süreli hafızadan bahsediliyor olsun, ister uzun süreli hafızadan bahsediliyor olsun hiç bir tür fark etmeksizin hayatımızı idame ettirebilmemiz adına güçlü bir hafıza yapımızın olmasına ihtiyacımız vardır.

Bazen bazı durumlarda (yaşlılık durumu, geçirilen kazalar, stres faktörü gibi) hafızamızın zayıfladığı, normalde rahatlıkla hatırlayabilmemiz gereken ancak hatırlayamadığımız bilgiler ve durumlar olduğunda acil bir şekilde hafıza güçlendirici faktörlere yönelmemiz gerekmektedir. Unutulmaması gereken şudur ki, vücudumuz her ne kadar sağlıklı olursa olsun beyin ve hafızamızda yeterli sağlıklılık sağlanamazsa her şey için çok eksik ve sıkıntılı yeni durumların oluşması mümkün olmaktadır. Konuyla alakalı sıkıntı çekmemek adına yapılacak şeyler kısaca şu şekilde özetlenebilir;

Vücut egzersizi yapmak : Vücutla alakalı kardiyovasküler sisteme faydası olacak egzersizler, hafızayla alakalı olarak verilen kayıpların da önüne geçebilmektedir. Çünkü bu tip yapılan egzersizler, doğrudan beyne gitmekte olan kan dolaşımına etki ederek yaşlanmanın getirdiği beyin dokusu kayıplarının önüne geçmekte ve böylelikle de yaşlılık etkisinden meydana çıkan hafıza kayıplarının da önüne geçilebilmektedir. Beyinde bulunan korteks yapısı (insanın kendi düşünce ve davranışlarını idame ettirebilmesini sağlayan yapı) spor yapan insanlarda daha fazla ve daha sağlıklı miktarlarda bulunduğu için otomatikman hafıza yapısının iyiliği de bu korteksin sağlıklı olabilmesiyle yakından ilişkilidir.

İyi bir uyku süreci geçirmek : Gece saatlerinde normal uykuya geçiş süreçlerini eksiksiz olarak tamamlayıp, aynı zamanda rahat bir yatakta da uyuyan kişilerin ister çocuk olsun ister yetişkin çok daha iyi bir hafızaya sahip oldukları görülmüştür. Özellikle uzun süreli hafıza mevzu bahis olduğunda, iyi bir uyku süreci geçirmek hem bilgilere karşı daha dikkatli olmamızı hem de daha iyi algılamamızı sağlamaktadır.

Beyin egzersizi yapmak : Beyni sürekli çalıştıracak ve zinde tutacak aktiviteler yapmak, hem beyin gelişimini olumlu etkilediği gibi hem de bağlantılı olarak iyi bir hafızaya sahip olmanın en doğru yollarından bir tanesidir. Çalışan beyinlerde beyin hücreleri daha fazla görev aldığından, daha çok bilgiyi depolamak ve bilgi tazelemek için imkan da oluşmaktadır. Satranç oynayan kişilerin, yabancı dil öğrenen kişilerin, müzik aleti çalan kişilerin, bulmaca çözen kişilerin ve sıklıkla kitap okuyan kişilerin beyin egzersizlerini yerine getirdikleri ve hafızalarını güçlendirdikleri söylenebilir.

Durumlarla alakalı ilişkilendirme yapmak : İlişkilendirme denilen durum, beynin içerisinde bir durumu başka benzer niteliklerle “kodlayarak” kendisine bir şifre haline getirmesine denilebilir. Örneğin, hatırlamanız gereken olaylar zincirlerini ve durumlarını baş harflerini kullanarak bir kod haline getirip daha uzun cümleleri çok daha kısa bir şekilde bu baş harflerden oluşmuş kodlarla hatırlamanız çok daha kolay ve eğlenceli olmaktadır. Özellikle okullarda kolay öğrenme yöntemleri arasında çocuklara öğretilen bir durum olan ilişkilendirme yöntemi, yetişkinler için de çoğu şeyi daha kolay hatırlamaya yardımcı olduğundan günlük yaşantıda da iş dünyasında da oldukça kullanılabilir bi yöntem olarak dikkatlerden kaçmamaktadır.

Yorum yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.