Menu

Uyurgezerlik nedenleri nelerdir uyurgezerlik belirtileri uyurgezerlik tedavisi


Uyurgezerlik hakkında bilgi

Bir diğer adı “somnabulizm” olarak anılan uyurgezerlik, kısaca uyku sürecinde uyuma eyleminin dışında yapılan ve uyuma eylemiyle alakası olmayan davranışların yapıldığı bir süreç bütünü olarak ifade edilebilmektedir. Bir bireyin yatar pozisyonda bilinci uyku halinde olduğu süreç normal ve “uyku halinde olma” olarak adlandırılabilirken, aynı uyku sürecinde yataktan çıkmak; gözler açık olduğu ve bir takım işlerle uğraşıldığı halde(merdiven çıkmak, bardak yıkamak, araba kullanmak vb.) halde hala beyinen uyku sürecine devam etmek uyurgezerlik olarak adlandırılmaktadır.

Hastalık kimlerde görülmektedir?

Bu hastalık genel bağlamda daha çok 3-7 yaş arasındaki çocuklarda görülmekte, yetişkin yaşlarda azalarak oranı düşmektedir. Dünya genelindeki nüfusa bakıldığında ise bu hastalığın nüfus genelinde %15’lik bir orana varacak şekilde yaygınlık gösterdiği hesaplanmıştır. Çocuklardaki uyurgezerlik hastalığının haricinde yetişkinlerde ortaya çıkan bu hastalığın sebepleri başka uykusal problemlere bağlı olarak çıkmasının haricinde alkol bağımlılığı, keyif verici madde bağımlılığı veya kullanılan başka ilaçların tesiri şeklinde görülmektedir.

Uyurgezerlerin ortak özelliği, hastalığın getirilerinden olan uyku halinde gezmelerinden ve gezdikleri esnada ne gibi davranışlarda bulunduklarından haberdar olmamalarıdır. En basit olarak uykularında konuşan, yataktan kalkan, evin içerisinde odadan odaya geçen hastalar olduğu gibi işi daha tehlikeli boyutta yaşayan, saldırganlaşan veya arabaya binerek bulunduğu alandan hala uyur pozisyonda olmasına rağmen araba kullanarak uzaklaşan hasta türleri de bulunmaktadır.

Yetişkinlerde uyurgezerlik oranı nedir?

Yapılan araştırmalar gereği, yaş ilerledikçe uyurgezerlik probleminin görülme oranının iyice düştüğü belirlenmiştir. Bu durumun oranına bakıldığında, her beş çocuktan birinde görülen uyurgezerlik hastalığının yetişkinlik çağına gelindiğinde yüzde 1 ile yüzde 2 gibi yok denecek kadar az bir oranda görülmesi gibi bir gerçekten bahsedilebilmektedir. Uyurgezerlik hastalığının yetişkinlik çağlarında azalarak daha az görülmesinde en büyük etmen ise uyku evresinde uyurgezerliğin görüldüğü evrenin çocuk yaşlarda daha uzun sürelerde geçirilmesi, yetişkinlik çağında ise daha kısa sürelerde o sürecin atlanmasıdır.

uyurgezerlik-nedir

Hastaların beyin fonksiyonları nasıl ilerler?

Normal şartlarda insanların uyudukları uyku süreçleri kendi aralarında 4 ayrı evreye ayrılmışlardır. Bu evreler 90 dakika veya 100 dakika sınırında yaşanarak, ortalama yetişkin uykusu çeken bireylerde 4-5 seferlik uyku döngüleri şeklinde gerçekleşir. Uyurgezer olan kişilerde, bu hastalık kendini uykunun en derin olduğu 3. evrede göstermeye başlamaktadır. Uykunun derin olmasının yanında bir yandan da kısa süreli bir aralık olan bu evre sonrasında genelde hastalar ne yaptıklarını, nasıl o aşamaya geldiklerini gözleri açık bir vaziyette normal davranıyor olsalar bile çoğunlukla hatırlamamaktadırlar.

Uyurgezerliğin nedenleri nelerdir?

  • Uyku süreçlerinin olumsuz şartlar altında geçirilmeye çalışması
  • Çok fazla uykusuz kalınması
  • Stres faktörü
  • Alkol kullanımının abartılması
  • Gevşetici etkili ilaçlardan kullanılması
  • Vücuda uyarıcı etkili ilaçlardan alınması

Hastalığın tedavi süreci nasıldır?

Uyurgezerlik hastalığının üzerinde uzun yıllardır pek çok tedavi araştırması yapılsa da,daha hastalığı tamamen ortadan kaldıracak bilimsel bir tedavi çözümü geliştirilememiştir. Bu hastalığı engelleyebilmek için yapılan en etkili çalışmalar ise genelde hastalara uygulanan psikoanalizler, duygu yönetimine dair eğitimler, hipnoz yöntemiyle duruma müdahale etme, çok tercih edilmese de elektrik şoklarıyla beynin sinyallerinin yönetilmesi veya tıbbi olarak vücuda serotonin yükseltici ilaçların uygulanması yöntemleri sıralanabilmektedir.

Uyurgezer vakaları

  • İngiltere’de yaşayan Lesley Cusack isimli kadın, uyurgezer olduğunu fark etmeden uzun süreçler boyunca her gece kalkıp bir şeyler yemeye başlamıştır. Bir süre sonra sağlığını ciddi bir şekilde tehlikeye atacak deterjan, vazelin gibi şeyleri de yemeye başlayan kadın hastalanmış ve tedavi aşamasında böyle bir hastalığı olduğu ortaya çıkmıştır.
  • Boston’da hastalığı yüzünden, metro beklerken uyuyakalınca bir anda ayağa kalkarak metro hattına doğru yürüyen ve yol bitince metro hattına düşen bir kadın vakası görülmüştür. Düştüğü anda hat üzerinden metronun geçmiyor oluşu çok büyük bir facianın önüne geçilebilmesine vesile olsa da düşen kadının vücudunda bir kaç kırık meydana gelmiştir.
  • Uyurgezerlerin sadece masum olarak yaşadığı anıları değil, ciddi olarak işledikleri kriminal suçları da bulunmaktadır. Kanada’da yaşayan Kenneth Park isimli kişi, girdiği stres ve depresyon sonrasında bu hastalığa yakalanmış; bir gece bulunduğu evden çok uzak mesafede bulunan ve eski eşinin yaşadığı kaynanasının evine gitmiş ve kaynanasını öldürdükten sonra da eşini ağır yaralamıştır. Tüm bunlardan sonra mahkemeye çıkarılan Park’ın suçu düşürülmüş çünkü bu suçları işlerken uyuyor olduğundan bilincinin de kapalı olduğu anlaşılmıştır.
  • James Curren isimli bir kişi, çok küçük yaşlarından itibaren uyurgezerlik hastalığından muzdarip olmuş bir bireydir. 77 yaşına geldiğinde bir gün gece uykusunda evden çıkan adam, sabah kendisini bir bataklığın ortasına saplanmış ve etrafında pek çok timsahla birlikte bulmuştur. Çığlıklar atarak etraftan yardım çağıran adam çok fazla yaralanmadan bulunduğu yerden kurtarılmıştır.
  • Bu hastalık konusunda en ilginç vakalardan biri de uyku süresinde şarkı yazmayı başarabilen Dion McGregor isimli kişidir. Uykusundayken çok farklı, sevilebilir sözler yazan ve besteler yapan McGregor’un bu özelliğini aynı odada kaldıkları arkadaşı keşfetmiş ve bir gece kendisini kayda aldıktan sonra sabah durumu izah etmiştir. Bu kayıttan sonra piyasaya dünyanın ilk uyurgezer albümü olan “The Dream World of Dion McGregor” albümü çıkartılmıştır.

Kaynaklar :

https://sleepfoundation.org/sleep-disorders-problems/abnormal-sleep-behaviors/sleepwalking

https://en.wikipedia.org/index.php?q=aHR0cHM6Ly9lbi53aWtpcGVkaWEub3JnL3dpa2kvU2xlZXB3YWxraW5n

https://www.webmd.com/sleep-disorders/guide/sleepwalking-causes

http://www.medicinenet.com/sleepwalking/article.htm#what_is_sleepwalking

http://www.sleepeducation.org/sleep-disorders-by-category/parasomnias/sleepwalking/overview-facts

 




Son 50 Yorum
  1. Tunahan
  2. Simi
  3. Firat
    • Wera
  4. aylo
  5. Emre
  6. eylul son
  7. lütfen bi çare
  8. Ecrin
  9. ÖMER FARUK
  10. melike ece
  11. İkra yuce
  12. Betül Çakmak
  13. doga
  14. fatma
  15. t
  16. tahmin
  17. rukiye
  18. Basak
  19. hatice
  20. Beyza
  21. Tuhaf
  22. Duygu
  23. uykusuz 2
  24. naile
  25. naile
  26. FATİH
  27. nergül
  28. ebru
  29. Burak Karakaya
  30. sahipsiz
  31. gamze
  32. Öykü Arguç
  33. Serena Özabrahamyan
  34. Mert Can Gür
  35. 'uA' Hürkan Hayal Gündeş
  36. uykusuz
  37. yücel
  38. onur
  39. cansu
  40. buket
  41. sezen
  42. ali
  43. sena
  44. seda

Yorum yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.