Menu

Mitoz Bölünme Evreleri Nelerdir?


Mitoz Nedir?

Mitoz , bir hücrenin aynı sayıda kromozom sayısı ve aynı genetik özelliklere sahip özdeş iki hücreye bölündüğü bir hücre bölünmesi metodudur. Organizmaların yeni hücreler üretmesinin ana mekanizması hücre bölünmesidir. “Mitoz” kelimesi “ipler” anlamına gelir ve hücre bölünmeye hazırlandığı zaman kromozomların iplik benzeri görünümüne atıfta bulunur. Mitoz, yalnızca hücre çekirdeği bulunan (ökaryot) canlılarda görülür. Mitozz

Mitozun temel amacı, tek hücreli canlılarda üremeyi sağlamak, çok hücreli canlılarda ise büyümek ve yıpranmış hücreleri değiştirmektir. Mitoz, belli aşamalar sonucu ortaya çıkan bir süreçtir. Zaman içinde düzelmemişse, mitoz sırasında oluşan hatalar DNA’da değişikliklere yani potansiyel olarak genetik bozukluklara neden olabilir.

Mitoz Bölünmenin Özellikleri Nelerdir?

  • Mitoz bölünme esnasında kromozom miktarı değişmez.
  • Mitoz bölünme ile oluşan hücreler, ana hücrenin birebir aynısıdır.
  • Mitoz bölünme ile genetik çeşitlilik oluşmaz.

Mitoz Bölünme Öncesinde Neler Olur?

Gerçek mitozdan önce, hücre süreçten geçmeye hazır olmalıdır.. Mitoz, ana hücre gibi aynı genetik yapıyı iki eş hücrenin üretimini içeren bir hücre bölünmesidir.

  • Örneğin hücre, mitozdan önce hazırlık safhası olarak interfaz denilen bir süreci geçirir. Fazlar üç ana aşamaya bölünür: G1, S ve G2 fazı.
  • Ara safhanın S fazı boyunca, her kızı hücrenin her kromozomun bir kopyasını almasını sağlamak için kromozomlar çoğaltılır.

Mitoz Bölünmesinin Evreleri Nelerdir?

Mitoz, sürekli bir süreç olmasına rağmen, tipik olarak dört aşamaya ayrılır: profaz, metafaz, anafaz ve telophase.

1.)Profaz:

  • Profaz sırasında, kromatin, kromozomlar adı verilen görünür çubuk şeklindeki yapılara sarılır.
  • Yoğuşmadan ayrı olarak, kromozomların ayrılmasına daha fazla yardımcı olacak olan mitotik iğ, aynı zamanda hücredeki çeşitli sitoplazmik değişiklikler nedeniyle oluşur.
  • Fazlar arası dönemde daha önce çoğaltılmış olan sentrozomlar hücrenin karşı taraflarına ayrılmaya başlar.
  • Profaz sonunda, hücredeki çekirdeğin etrafındaki zar, çözülerek kromozomların salınması sağlanır.
  • Bazen biyologlar, profaz ve metafaz arasında ara safha tanımlar, bu safhaya prometafaz adı verilir.

2.)Metafaz:

  • Kromozomlar, hücrenin merkezi (ekvatoru) boyunca düzgünce uçtan uca hizalanır. (metafaz plakası)
  • Mitotik iğ lifleri kardeş kromatidlerin her birine bağlanır.
  • Bu evre kromozomların en rahat görülebileceği evredir.

3.)Anafaz:

  • Kardeş kromatidler daha sonra, bir kromatidi bir kutupa, diğer kromatidi karşı kutupa çeken mitotik iğ ile birbirinden ayrılır.
  • Bunu yapmak için, kromozomları bir arada tutan protein kırılır; böylece hücrenin karşıt uçlarına doğru çekilmelerine izin verilir.
  • Bununla birlikte, kromozomlara bağlı olmayan mikrotübüller birbirlerini birbirlerine doğru iterek hücrenin daha da uzatılmasını sağlarlar.

4.)Telefaz:

  • Mitozun son aşaması olan Telafaz, sitokinesis (ana hücrenin sitoplazmasının bölünmesi) adı verilen ve iki eş hücrenin oluşmasına neden olan süreç başlar.
  • Hücrenin her kutbunda tam bir kromozom seti toplanır.
  • İki yeni çekirdek oluşturmak için her kromozom setinin etrafında bir zar oluşur.
  • Tek hücre daha sonra her biri bir çekirdek içinde bir dizi kromozom içeren iki ayrı ei hücreyi oluşturmak için ortada tutunur.

Hayvanlarda Mitoz Bölünme Nasıl Olur ?

Hayvan hücrelerinde,

  • İçe doğru daralma, daha sonra bölünme oluğu olarak bilinen bir durum oluşturur.
  • Bu özellik, yumuşak sitoplazma ile karakterize oldukları ve hücresel zarları tutamayan hayvan hücrelerine özgüdür.
  • Hayvan hücrelerinde stoplazma “Boğumlanarak” hücre bölünür.

Bitkilerde Mitoz Bölünme Nasıl Olur ?

Bitkiler, hücre duvarları nedeniyle daha katıdırlar ve hayvanlardaki hücrelere kıyasla daha yüksek iç basınca sahiptirler; Bu nedenle, onlardan çok farklı bölünürler.

  • Bitki hücreleri, ikiye bölmek için hücrenin ortasında bir “hücre plakası (hücre tabağı)” oluşturarak başlarlar. Plazma zarından ve diğer hücre bileşenlerinden oluşan bu hücre plakası, hücrenin ikiye ayrılmasına yardımcı olan şeydir.

 

 

Kaynakça

https://www.yourgenome.org/facts/what-is-mitosis

ttps://www.livescience.com/52512-mitosis.html

http://www.bbc.co.uk/schools/gcsebitesize/science/add_ocr_pre_2011/growth_development/cellreproductionrev3.shtml

https://www.khanacademy.org/science/biology/cellular-molecular-biology/mitosis/a/cell-cycle-phases

https://www.nature.com/scitable/topicpage/mitosis-14046258

https://en.wikipedia.org/index.php?q=aHR0cHM6Ly9lbi53aWtpcGVkaWEub3JnL3dpa2kvTWl0b3Npcw

http://study.com/academy/lesson/what-is-mitosis-definition-stages-function.html




Yorum yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.