Menu

Halo Etkisi Nedir ?


Halo etkisi ne anlama gelir?

Halo etkisi denilen durum, bir bireyin herhangi bir özelliğinin ilk olarak keşfedilmesinden sonra onun geri kalan tüm huylarının ve yönlerinin o şekilde olduğuna inanmak, bütün özelliklerinin benzer olduğunu düşüncelerde netleştirmek olayıdır. Psikoloji alanında İngilizce bir terim olarak girmiş ve “Halo Effect” olarak anılmıştır.

Halo etkisine yönelik ilk izlenim Batı dünyasının kültüründe resmedilen meleklerin kafasının üzerinde yer alan harelerin Halo olarak anılmasıyla birlikte yaygınlaşmaya başlamıştır. Bir bireyin herhangi bir pozitif yönünü genel davranışlarında her şeyde o pozitifliğini kabul ederek o bireyi bir melek olarak kabul etme durumu oluşmaktadır. Bu tip inanışlarda bireylerin aslında bir yönünün iyi ve güzel olmasının diğer yönlerinin ve huylarının da tıpkı o şekilde olmasını gerektirecek bir durum yaratmadığını alelade ortaya koysa da bu durum pek fazla önemsenmemektedir.

halo-etkisi-durumu

Halo etkisi örnekleri

Halo etkisi örneklenirse; en basit olarak herhangi bir gün herhangi bir ortamda karşımıza iyi giyimli biri çıktığı o kişinin aynı zamanda saygılı, hoşgörülü, akıllı ve iyi bir kişi olduğu hakkında da bir takım kanıksamalara vardığımız inkar edilememektedir. Dış görünüşün karakter üzerinde oldukça olumlu ya da olumsuz etki yaratması durumu burada karşımıza çıkmaktadır.

Konuyla ilgili pazarlamada halo etkisi ya da eğitimde halo etkisi gibi başlıca konularla örneklenecek pek çok alan bulunmaktadır. Pazarlama işinde çalışan insanların daha çok karşısındaki kişiyi konuşmalarıyla, beden diliyle ve jestleriyle daha kolay etki altına alan kişiler olduğu zaten bilinmektedir. Dolayısıyla halo etkisi de bu tip etmenler üzerinde yoğunlaşan bir etki olduğundan bedensel hareketlerin, mimiklerin ya da jestlerin insanların üzerinde halo etkisi yaratması ve olumlu ya da olumsuz izlenimler bırakması durumu ortaya çıkmaktadır.

halo-etkisi-ornegi

Halo etkisinin oluştuğu ilk an, karşımızdaki bireyi tek bir olumlu yönüyle algıladıysak ya da tek bir olumsuz yönü bizi irrite ettiyse; ondan sonraki davranışları psikolojik olarak bizlere aynı etkiyi lanse edebilmektedir. Yani bir bireyi ne ilk değerlendirmede ne kadar olumlu ya da ne kadar olumsuz olarak hafızamıza kodladığımız; kişinin sonraki hareketlerinde de bizim elimizde olmasa da bir iyilik duvarı ya da olumsuzluk duvarı olarak karşımıza çıkabilmektedir.

Halo etkisi deneyi sonuçları

Halo etkisi durumu, hemen hemen her bireyin hayatı boyunca kaçınılmaz olarak etkisi altına girdiği bir durumdur. Eğitim hayatımızda, sosyal hayatımızda, iş hayatımızda ya da özel hayatımızda mutlaka ve mutlaka bir kez de olsa halo etkisinin altına girerek yanlış kararlar verebildiğimiz görülebilmektedir. Bugüne kadar yapılan değerlendirmelerde bireylerle yapılan deneyler sonucunda hemen hemen deneklerin hepsinin güzel kadınlar ya da yakışıklı erkekler için kafalarında daha akıllı ve daha güçlü olduklarına dair kafalarında bir inanış oluşturdukları ortaya çıkmıştır.

halo-etkisi-nasil-olur

Halo etkisi diye bir durumun olduğu kesin ve net olarak ispatlanabiliyor olsa da, hayatımızda bu etkinin tam olarak ne zaman ve hangi şartlar altında oluşmaya başladığı tam olarak bilinememektedir. Ayrıca çoğu birey, halo etkisinin altında olduğunu da kabul etmemektedir. Bireysel olarak kontrolümüzün etkisinden çıkarak kapılmış olduğumuz bu durum; her ne kadar bireyler kabul etmese de kişiyi çok ciddi anlamda bazen yersiz de olacak şekilde kontrolü altına almaktadır.

 




Yorum yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.