Menu

Elektrik kim icat etti, Elektriği kim buldu?


Elektrik bir enerji formudur, elektronların akışına, yani elektrik akımına denir. Elektriği anlamak için öncelikle atomlara bakmalıyız.

Her şey atomlardan oluşur ve atomların bir merkezi vardır, buna nükleus yani atom çekirdeği denir. Atom çekirdeğinde proton adı verilen pozitif yüklü parçalar ile nötron adı verilen yük taşımayan parçalar vardır.

Atom çekirdeği elektron adı verilen negatif yüklü parçalar tarafından çevrilidir. Bir elektronun negatif yükü bir protonun pozitif yüküne eşittir, buna bağlı olarak elektron numarası ile proton numarası birbirine eşittir.

Proton ve elektron arasındaki dengeleyici kuvvet bir dış güç tarafından sekteye uğrarsa, atom bir elektron kaybedebilir ya da kazanabilir. Atomdan elektron kaybedildiğinde bu elektronun serbest hareketi elektrik akımını meydana getirir.

Elektrik böylece oluşur ve doğada bulunur, en sık kullanılan enerji biçimidir. Genellikle kömür, doğal gaz, petrol gibi ikincil kaynaklardan elde edilir. Enerji doğal bir enerji biçimi olduğundan ve doğada bulunduğundan icat edilmemiş, keşfedilmiştir.

Ancak elektriği kimin keşfettiği konusunda fikir ayrımı yaşanmaktadır. Bazı araştırmacılar Benjamin Franklin’in keşfettiğini söylese de Franklin’in deneyleri yalnızca elektrik ile yıldırım arasındaki ilişkiyi anlamak üzerine yapılmıştır.

Elektriği kim buldu?

Elektriğin keşfine dair ilk izler iki bini aşkın yıl kadar öncesine dayanmaktadır. M.Ö. 600 yılı civarında Antik Yunanlar kehribarın üzerine hayvan postu sürtmenin bu ikili arasında bir çekime neden olduğunu fark etmiştir. Böylelikle statik elektriği bulmuşlardır.

Buna ek olarak araştırmacılar ve arkeologlar 1930 yılında içinde bakır levhalar bulunan kaseler bulmuşlardır ve bunların Antik Roma’da ışık üretmek için kullanılan elektrik kaynakları olduğunu öne sürmüşlerdir. Bağdat yakınlarında yani Antik Pers yakınlarında da buna benzer ilkel elektrik kaynakları bulunmuştur.

Ancak 17. yüzyıla doğru birçok elektrik içeren keşifler yapılmıştır, örneğin ilkel elektrostatik jeneratörün keşfi bunlardan biridir. Ayrıca pozitif ve negatif akımının ayrımının bulunması da bu yüzyılda ortaya çıkan önemli gelişmelerdir.

1600 yılında İngiliz doktor ve fizikçi William Gilbert, birbirine sürten iki nesnenin açığa çıkardığı gücü tanımlamak için Latince bir kelime olan “electricus” kelimesini kullanmıştır. Bundan bir süre sonra başka bir İngiliz bilim insanı, Thomas Browne birden fazla kitap yazmış ve bu kitaplarda Gilbert’in araştırmalarını tarif ederken “elektrik” kelimesini kullanmıştır.

1752 yılında Benjamin Franklin’in bir uçurtma, bir anahtar ve fırtına ile yaptığı deneyi bu alanda yol gösterici bir çalışmadır. Bu deney yıldırımın ve küçük elektrik kıvılcımlarının aynı şey olduğunu göstermiştir.

İtalyan bilim insanı Alessandro Volta bazı kimyasal reaksiyonların elektrik oluşturabileceğini keşfetmiştir. Ve 1800 yılında volta pilini, yani ilkel bir elektrik baterisini oluşturmuştur. Bu bateri düzenli bir elektrik akımı üretebilmiştir. Böylece Volta, sabit bir elektrik akımı üretebilen ilk insan olmuştur. Volta ayrıca pozitif ve negatif yüklü bağlantı elemanlarını bir araya getirip elektrik akımı oluşturarak ilk elektrikli şanzımanı da oluşturmuştur. 

1831 yılında elektrik teknolojide kullanılabilir hale gelmiştir, bunu ise bilim insanı Michael Faraday bir elektrikli dinamo oluşturarak sağlamıştır. Bu da elektrik akımı oluşturmanın sürekli ve kolay bir yolu haline gelmiştir. Faraday’ın bu keşfi Amerikalı Thomas Edison ve İngiliz bilim insanı Joseph Swan’a ışık tutmuştur ve ikisi de 1878 yılı civarında akkor telli lamba, yani elektrikli ampül icat etmiştir.

Daha sonra 1800’lü yılların sonu, 1900’lü yılların başına doğru Sırp-Amerikan mühendis, mucit ve elektrik dehası Nikola Tesla, günümüzde kullanılan ticari elektriğin doğuşuna en çok katkısı olan kişilerden biri olmuştur.

Tesla, Edison ile birlikte çalışmış ve daha sonra elektromanyetizma konusunda birçok devrim yaratan gelişme kaydetmiştir. Ayrıca radyonun patenti konusunda Marconi ile bir tartışma yaşamışlardır. Tesla, alternatif akım (AC) hakkında yaptığı çalışmalarla ve çok fazlı dağıtım sistemi hakkında yaptığı çalışmalarla bilinmektedir.

Amerikalı mucit ve fabrikatör George Westinghouse Tesla’nın alternatif akım üreten motorunun patentini satın almış ve geliştirmiştir. Westinghouse, Tesla ve diğer bilim insanlarının yaptığı bu çalışmalar Amerikan halkını elektriğin geleceğinin doğru akımdan (DC) ziyade alternatif akıma bağlı olduğuna ikna etmiştir.

Elektriğin günümüzde kullanılan hale gelmesine yardım eden diğer bilim insanları İskoç mucit James Watt, Fransız matematikçi Andre Ampere ve Alman matematikçi ve fizikçi George Ohm’dur.

Sonuç olarak elektriği yalnızca bir kişi keşfetmemiştir. Elektrik kavramı binlerce yıldır biliniyor olsa da bilimsel ve ticari açıdan elektriğin gelişimi birçok dâhinin çalışmaları sayesinde olmuştur.

Kaynaklar:

https://www.universetoday.com/82402/who-discovered-electricity/

https://en.wikipedia.org/wiki/Electricity

https://www.thoughtco.com/what-is-electricity-4019643

 




Son 50 Yorum
  1. SORGULAYAN
  2. ?MAVİ?
  3. ulas
  4. Emel
    • Anonim
      • Alikemal
    • Anonim
    • Anonim
    • nida
  5. Emel
  6. Halil
    • Umut
    • Alikemal
  7. seval
  8. zeren toker
  9. Anonim
  10. gerçekler
  11. elvin ..!!
  12. mc queen
  13. barıs
  14. Anonim
  15. sanane
    • can
  16. Mucit Talebesi
  17. :)
  18. hikmet
  19. Anonim
    • Ozan
  20. Anonim
    • arda
  21. martin kucukyel
  22. asena
    • emir can şahin
  23. asena
  24. asena
  25. melike keskin
    • Anonim
  26. HİKMET
    • Alikemal
  27. utdtu
  28. Anonim
    • Büşra Koç
      • Anonim
  29. Anonim
  30. Anonim
  31. Harun Kocyigit
  32. eren
  33. eren
    • asena
  34. mgghögh
  35. Anonim
    • Anonim
      • Anonim
    • Anonim
      • sude sangu
  36. Anonim
  37. Ziyaretçi
  38. Isim yok
  39. mustafa hayri
    • ASLI
  40. martina
  41. adsız
  42. meryem
  43. cem
    • cem sarıcaoğlu
      • Anonim
    • hamzz

Yorum yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.