Menu

Ayakta kaşıntı nedenleri ve tedavi yöntemleri


Kaşıntı hissinin tıbbi adı pruritus olup, insanı kaşımaya teşvik eden bir rahatsızlık hissidir. Kaşıntı cildin herhangi bir yerinde meydana gelebilir. Ancak ayaklar kaşıntıya çok daha meyillidir çünkü daha çok terlerler ve kapalı dururlar.

Ayakta kaşıntıya yol açan birçok neden vardır. Örneğin neme, kuru havaya maruz kalmak, cilt kuruluğu, tahriş eden maddelere maruz kalmak, bakteri, parazit, virüs ve mantar enfeksiyonları gibi durumlar ayaklarda kaşıntıya yol açabilir.

Ayakta kaşıntı nedenleri çoğu zaman çok ciddi değildir ve sağlığı tehdit etmez. Ancak bazen altta yatan bir deri hastalığını ya da iç hastalıklardan birini işaret ediyor olabilir. Semptomlarınızı tanıyarak neler hakkında endişelenmeniz gerektiğini öğrenmeli, buna göre tedavi yolu aramalısınız.

Ayakta kaşıntı neden olur?

1) Hastalıklar

ayakta uyuşma

Bazı hastalıklar ayaklarda kaşıntıya sebep olabilmektedir. Örneğin vücutta serotonin nörotransmitterinin üretimini arttıran bir hastalık kaşıntıya sebep olabilir. Bunun için doktorlar serotonin inhibitörleri yazarak kaşıntıyı tedavi edebilirler.

Karaciğer hastalıkları, kolestaz (karaciğer dışındaki safra kanallarına giden safra akışının azalması), kanser, periferik nöropati (diyabetle alakalı bir durumdur), polisitemia vera, böbrek hastalıkları, tiroit bezi hastalıkları, gebelik kaşıntısı gibi çeşitli hastalıklar ayakta kaşıntıya neden olabilir.

2) Ciltle ilgili durumlar

Alerjik kontakt dermatit (genellikle çamaşır deterjanı gibi maddelere temas sonucu olur), ayak mantarı, atopik dermatit, jüvenil plantar dermatoz, gül hastalığı, yaralar, böcek ısırıkları, cilt kuruluğu, bitlenme, uyuz gibi durumlar da ayakta kaşıntıya sebep olur.

3) Tahriş edici maddelerle temas

Cildinizde herhangi bir reaksiyona yol açan maddelere irritan yani tahriş eden maddeler denir. Bunlar ilaçlar, merhemler gibi maddeler bile olabilir. Genellikle ACE inhibitörleri, morfin sülfat, narkotikler ve statin içeren ilaçlar ayakta kaşıntı yapabilir. Bunun yanında alerjiniz olan maddelerin ayağınızla teması da kaşıntı hissine sebep olur.

Ayakta kaşıntı nasıl geçer?

1) Altta yatan durumların tedavi edilmesi

Bir doktora muayene olduğunuz zaman kaşıntıya neden olan sebebi bulup buna yönelik bir tedavi uygulayabilir. Örneğin alerjik reaksiyonlar için alerjiye sebep olan ürünlerden uzak durmak, mümkün değilse alerji ilaçları kullanmak yararlı olacaktır.

Ayakta kaşıntı tedavisinde kullanılan ilaçlardan bazıları ise şunlardır:

  • H-1 bloker antihismatinler kaşıntının rahatlamasına yardımcı olabilir. Ancak antihistaminler kişide uyku hali gibi yan etkiler yapabilir.
  • Eğer ayak mantarınız varsa, mantar giderici spreyler ya da kremler kullanmak önerilebilir. Kronik mantar enfeksiyonlarında ise doktorunuz mantar ilaçları reçete edebilir.
  • Cilt yüzeyine yüzeysel olarak sürülen bazı kaşıntı önleyici ilaçlar, steroid kremler vb. kaşıntının yatışmasını sağlayabilir.
  • Ayrıca selektif serotonin geri alım inhibitörü, gabapentin, trisiklik antidepresanlar gibi ilaçlar da bazı hastalar için yararlı olabilir.

2) Ayağınızı nemlendirin

Cilt kuruluğu çok fazla kaşıntıya neden olabilir. Özellikle yaşlı insanların cildi zamanla kalınlaşarak nemini kaybeder ve kurur. Eğer ayak kaşıntınızın sebebi kuru bir ciltse her gün düzenli olarak nemlendirici bir krem, losyon ya da merhem kullanın.

Topuklarınıza, ayak tabanına, üzerine ve yanlarına, ayağınızın her yerine bu nemlendiricileri sürerek iyice yedirin, parmak aralarını da unutmayın. Parafin yağı ya da vazelin bazlı bir nemlendirici bulmaya çalışın, bu tür nemlendiriciler kuru ve çatlamış cildi bile nemlendirebilir.

3) Soğuk su kullanın

Ayaklarınızı soğuk suya daldırın ya da ayaklarınıza soğuk bir havlu serin. Bunun için bir leğene soğuk su koyabilir ya da soğuk suya bir havlu daldırıp onu ayağınızın özellikle kaşınan yerlerine sarabilirsiniz.

Soğuk su tahriş olmak ve kaşınan cildi yatıştırabilir. Bu işlemi her gün uygulayabilirsiniz, dilerseniz günde birkaç kez de uygulayabilirsiniz. Bu işlemden sonra ayaklarınızı iyice kurulayarak ayağınıza nemlendirici sürmelisiniz.

Eğer ayağınıza havlu serdiyseniz bu havluyu başka bir yerde kullanmayın zira mantar varsa bulaştırabilirsiniz.

4) Yulaf banyosu yapın

Kaşıntılı cildin tedavisinde uzun yıllardır kullanılan bir yöntem de yulaf banyosudur. Bunun için bir leğenin içerisine su koyun ve içine iki fincan öğütülmüş yulaf ile bir fincan karbonat koyun.

Daha sonra ayaklarınızı bu suya daldırın ve ayaklarınız rahatlayana dek bekletin. Bu yöntem her gün, günde bir kez kullanılabilir, oldukça güvenli ve nazik bir yöntemdir, bilinen bir yan etkisi yoktur.

5) Tuzlu su banyosu deneyin 

Kaşıntılı ve tahriş olmuş cildi rahatlatmak ve acıyı azaltmak için tuzlu su banyosunu deneyebilirsiniz. Bir leğenin içerisine iki litre su doldurun ve içine 8 çay kaşığı tuz ekleyin. Daha sonra 5-10 dakika kadar ayaklarınızı bu suyun içerisine daldırın.

Eğer ayak kaşıntınızın sebebi cilt kuruluğu ise tuzlu suyu kullanmamanız gerekir, aksi halde kaşıntınız ve cilt kuruluğunuz daha da kötüleşebilir. Bu yöntemi günde birkaç kez uygulayabilirsiniz. İşlemden sonra ayaklarınızı nemlendirici ile nemlendirmeyi unutmayın.

6) Karbonat kullanın

Karbonatı macun kıvamına getirerek kullandığınız zaman ayaktaki kaşıntıyı ve yanma hissini rahatlatabilirsiniz. Bunun için 2-3 çay kaşığı suya 1 çorba kaşığı karbonat ekleyin ve macun kıvamına gelinceye dek karıştırın.

Bu macunu ayağınızın özellikle kaşınan kısımlarına sürün ve ayak parmakları dahil her yerini bu macun ile kaplayın. 10 dakika kadar macunun kurumasını bekleyin. Daha sonra soğuk su ile yıkayarak temizleyin.

7) Tahriş eden maddelerden kaçının 

Ayakta kaşıntının sebebi çok hafif bir alerjik reaksiyon bile olabilir. Bu alerji giydiğiniz çoraptan tutun da kullandığınız ürünlerden kaynaklı olabilir. Alerjinizi neyin tetiklediğini bulmak için ufak değişiklikler yapıp ayağınızın tepkisini gözlemleyin.

Örneğin çamaşır deterjanınızı değiştirin, sabununuzu değiştirin, yalnızca organik pamuklu çoraplar tercih edin. Eğer ayağınızda alerjiye neden olan maddeyi tespit ettiyseniz bu maddeden olabildiğince uzak durun.

Kaynaklar:

https://www.healthline.com/symptom/feet-itching

https://www.wikihow.com/Stop-Itchy-Feet




Yorum yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.