Menu

Yanıklarda iz kalmaması için yapılacaklar


Yanık nedir?

Ten dokumuzun üzerinde kimyasal maddelerden kaynaklı, fazla sıcak olan su temasından kaynaklı, ateşe maruz kalmadan kaynaklı, fazla soğuğa maruz kalmadan veya elektriğe maruz kalmadan kaynaklı oluşan tahribatlara yanık ismi verilmektedir.

Zannedilenin aksine vücudumuzda yanığın meydana geldiği kısımda etkilenen tek alan derimiz değildir. Yanan bölgede yer alan, organizmamıza ait tüm dokular hasar almakta ve iyileşme süreci o bölgenin alt ve üst kısmını kapsamaktadır.

Yanık çeşitleri nelerdir?

Yanıkların oluşum sürecinde etkilenme durumu, yanığın oluştuğu alanın genişliği gbii etmenler yanık türlerini birbirinden ayırmaktadırlar. Temel olarak tıbben kabul edilen 3 farklı yanık aşaması bulunmaktadır ve yanığın derecesine göre tedavi süreçleri değişim göstermektedir. Bu aşamalar şu şekilde özetlenebilir;

  • 1. dereceden yanıklar : Aşamalar arasında en hafif olan, tedavi süreci ve atlatma aşaması en kolay şekilde halledilebilen yanıklardır. Sıcak maddelerle kısa süreli temas, güneş altında biraz fazla kalma gibi durumlarda 1. derece yanık sahibi olunur. Cildin en dış ve yüzeysel katmanını etkileyen bu yanık biçimlerinde cilt yapısı kızarmakta ve hafif acılar hissedilebilmektedir. Bu tip yanıklar meydana geldiğinde herhangi bir cildiye uzmanının acil müdahalesine gerek duyulmadan kolayca bireysel olarak dahi tedavi uygulanabilir.
  • 2. dereceden yanıklar : Yanık durumunun ciddiyeti 2. derece yanıklarla başlamaktadır. Bu tip durumlarda deri üzerinde kırmızı ya da beyaz lekelenmeler, su kabarcıkları, gözle fark edilir şişmeler ve ağrılanmalar meydana gelmektedir. Genelde büyük miktarda sıcak suyun tene dökülmesi, güneş altında uzun saatlerce uyuyakalma gibi durumlarda 2. derece yanıklardan söz edilebilmektedir. Bu tip yanıkların daha ciddiye alınması gereken durumlar; 2. derece yanıkların yüz, eller, cinsel bölge veya ayaklarda meydana gelmesi durumlarıdır. Böyle bir durumla karşı karşıya kaldığınızda yanık merhemlerinizi ihmal etmeden sürmeli, oluşan su kabarcıklarını asla patlatmamalı ve eğer iltihap akıntısı varsa mutlaka bölgeyi sterilize tutmaya özen gösterilmelidir.

yanik-nedir

  • 3. dereceden yanıklar : Yanık türleri arasında en ciddi olanı ve mutlaka müdahale gerektireni bu tip yanıklardır. 3. derece yanıklarda yanan bölge cildin en üst tabakasından en alt yağ, kas ve kemik tabakasına kadar olan kısımdır. Yanan alan ya siyah renkte ya da beyaz renkte görünebilmekte, aşırı derecede yanma meydana geldiği için en kısa sürede bir uzman müdahalesine ihtiyaç duyulmaktadır.

Yanık izi ne kadar sürede geçer?

Yanık tedavileri söz konusu olduğunda, iyileşme süreleri de tamamen yanığın cinsine ve sebebine bağlı olarak değişmektedir. Yani, bir kişinin vücudunda oluşan 1. derece yanık ile başka bir kişinin vücudunda oluşan 3. derece yanık durumunun iyileşme süreleri kesinlikle birbirinden farklı olacaktır. Vücudunda 1. dereceden güneş yanığı oluşan kişinin durumu 2-3 gün içerisinde normale dönebilecekken, ayağına veya koluna kaynar su dökülmüş olan kişinin iyileşmesi uzun haftaları alacak bir de ekstradan kazaya maruz kalmış bölgede geçmeyecek izler kalacaktır. O nedenle yanıkların iyileşmesi adına genel bir iyileşme süresi verilememektedir.

1. derece yanık izi kalır mı?

1. dereceden yanıklar zaten çok hafif dereceli yanıklar ve deri dokusunu bozacak şekilde hasar yaratmayan yanıklar olduğundan bu derecedeki yanıklarda iz kaldığı görülmemektedir.

2. derece yanık izi kalır mı?

Bu tip yanıklarda iz kalıp kalmama durumu tamamen yanığın ne şekilde meydana geldiğiyle ilintilidir. Yani 2. derece olduğu saptanmış yanıkların yüzeysel mi yoksa derin yanıklar mı oldukları iz kalması konusunda çok önemlidir. Yüzeysel yanıklarda iz kaldığı görülmemekte ancak derin denilecek 2. derece yanıklarda iyileşme sonrası iz kaldığı görülmektedir.

Buz yanığında iz kalır mı?

Buz kütlesinin deriyle uzun süreçlerde temas ediyor olmasından ötürü meydana gelen yanıklar buz yanığı olarak adlandırılmaktadır. Bu yanıklar genelde buz yerine ateş gibi sıcak şeylerle yanmış gibi şişip kabarmakta ve bölge oldukça kızarmaktadır. Bunun yanında bölgede ufak ufak kabarcıklar şeklinde ödem oluşması ihtimali de vardır. Bu tip durumlar oluştuğunda bölge asla, kaşınmamalı, soyulmamalı; kabarcıklar oluştuysa onlar da patlatılmamalıdır. Bir cildiye uzmanına görünerek onun verdiği ilaçlar aksatılmadan kullanılırsa herhangi bir iz kalma durumu gerçekleşmemiş olacaktır.

yanik-cesitleri

Su toplayan yanık iz bırakır mı?

Yanık bölgesinde ciddi oluşan yanıklar sonrasında cilt kendini iyileşme sürecine aldığında su toplayan kabarcıklar oldukça yaygın görülen bir durumdur. Cildin kendini onarma sürecinde cilt yüzeyine çıkan bu kabarcıklara iyileşmenin devam ettiği zamanlarda ekstradan dikkat edilmesi gerekmektedir. Kullanılan bir ilaç varsa aksatmadan sürülmeli ve bu kabarcıklar asla patlatılmamalıdır. Bakımı iyi yapıldığı takdirde su toplayan yerlerde iz kalmaması mümkün olabilmektedir.

Yanık izi kalmaması için ne yapılmalı?

  • İlk önce yanmanın gerçekleştiği ilk an yanığın hangi derecede olduğu ve müdahale aciliyetinin ne olduğu belirlenmelidir.
  • 3. derece ve 2. derece yanıkların oluştuğu vakalarda, hiçbir müdahale yapılmadan doğruca acil servise gidilmesi önerilir. Çünkü ciddi yanıklarda, yanık bölgesine bilinçsizce sürülen malzemeler daha sonrasında yanan bölgede iz kalmasına neden olacaktır.
  • Yanıkların üzerine asla korunmasız olarak buz, soğuk kompres içerici bir kaynak, yumurta akı, yoğurt gibi ürünler sürülmemelidir. En iyi ihtimalle temiz ve soğuk yapıdaki su ince bir bezle bölgede bekletilir.
  • Yanığın çabuk halledilebilir bir şekildeyse (parmağın saç ısıtıcısına değmesi, mutfakta kolun ocağa değip geçmesi gibi) buz kompresinden önce bölge en az 15 dakika- en fazla da 30 dakika boyunca sadece akan soğuk suyun altında tutulabilir.
  • Eğer yara oluşumu gerçekleştiyse, müdahale edilecek noktaya gidene kadar bölgeyi dezenfekte bir şekilde tutabilmek için temiz bir bezle çok bastırmadan üzerini koruyacak halde tutulmaya çalışılmalıdır.
  • Halk arasında yaygın olan zeytinyağı, ayçiçek yağı, yoğurt, salça, yumurta akı vb. ilginç gıda önerilerini asla uygulamamak gerekmektedir. Bu tip uygulamalar yanıkların kimyasını bozmakta ve bölgenin iyileşeceği varsa da iz kalmasına sebep olabilmektedir.

 

 

KAYNAKLAR

http://www.wikihow.com/Treat-a-Facial-Burn-from-a-Curling-Iron-to-Prevent-Scars

http://www.wikihow.com/Treat-a-Burn




Yorum yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.