Menu

Okyanus nedir

okyanus

Okyanus nedir?

Dünya üzerinde kıtaları birbirinden ayıran geniş su kütlelerine okyanus denilmektedir. Dünya oluşumunda önce kıtalar daha sonra okyanuslar oluşmuştur. Yapılan jeolojik incelemelerde karaların oluşumundan sonra okyanus çukurları oluşumu başlamıştır.

Dünyanın çok sıcak olduğu 4-5 bin yıl öncesi, manto üzerinde yüzer halde olan plakalar birbiri ile çarpışmışlardır. Bu çarpma etkisi ile yoğun olanlar dibe doğru çökmeler yapmıştır. Böylece geniş çukurlar ortaya çıkmıştır. Manto içinde oluşan sıcak gazlar, çatlaklardan yeryüzüne çıkarak atmosferi oluşturmuştur. Dünya zamanla soğumaya başlamış ve var olan su buharı atmosferde birikmeye başlamış daha sonraları yağmur olarak bu çukurları doldurmuştur. Böylece okyanuslar ortaya çıkmıştır. Tabi ki bu yağmurlar milyonlarca yıl sürmüştür. Yağmurların dışında dünyaya çarpan buz kütleli mineraller bu oluşuma destek olmuştur. Güneşin sıcaklığı ile okyanus yüzeyinden buharlaşan su, tekrar okyanuslara dönmektedir. Bir kısmı, yer altında ki boşluklara dolarak yer altı sularını kalan kısımlarsa nehirleri ve gölleri oluşturur. Yaklaşık 250 milyon yıl önce tüm kara parçaları birleşik haldeydi. Kuzey kutbundan güney kutbuna kadar uzun bir kıta şeklinde olan karalar, tek bir okyanus olan Pasifik’in üzerindeydi. 100 milyon yıl sonra, dünya iki kıtaya ayrıldı. 50 milyon yıl sonra, bugünkü halimize gelmiştir. Bugünkü hali ile okyanuslarımızı detaylı incelersek;

Büyük okyanus ; diğer adı Pasifik okyanusudur. Amerika ve Asya kıtaları arasındadır. 179.7 milyon kilometrekare yüzölçümündedir. En derin yeri, 11.034 metre ile Mariana çukurudur. Burası dünyanın en derin noktasıdır. Dünya üzerinde ki depremlerin %90’ı bu bölgede olmaktadır.

Atlas okyanusu ; diğer adı Atlantik olarak geçmektedir. Avrupa ve Afrika’yı Amerika kıtasından ayıran okyanustur. 106.2 milyon kilometrekaredir. 3.314 metre derinliği ile Porta Riko çukuru en derin noktasıdır.

Hint okyanusu ; Kuzeyde Asya, batıda Afrika ve Arabistan yarımadası, doğuda Malezya yarımadası ile çevrili büyük okyanustur. Yaklaşık olarak, 73.566 kilometrekaredir. Hint okyanusunda Hürmüz boğazı, Süveyş kanalı, Andaman denizi, Umman denizi, Bengal körfezi, Aden körfezi, Mozambik kanalı, Kızıldeniz bulunmaktadır.

Güney okyanusu ; 2000 yılında ismi verilen Güney okyanusu, dünyanın 4. büyük okyanusudur.




Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.