Menu

Ekonometri nedir

ekonometri nedir

Ekonometri, ekonomik kuramların istatistiksel ve matematiksel metotlar yardımıyla sınanmasını, aynı zamanda da ekonomi ile ilgili verilerin yorumlanmasına imkan sağlayan bir bilim dalıdır. Ekonometrik analizler, zamanla teknolojik gelişmeler sayesinde daha fonksiyonel ve kullanışlı olmuşlardır. Ekonometrinin doğuşu da istatistik bilimi ile birlikte birbirlerini besleyerek ve harmanlayarak ilerleme göstermiştir.

Etimolojik olarak bakıldığında “ekonomik ölçüm” manasına gelen bu kavram, matematiksel iktisat, istatistik ve ekonomi teorisi’nin birleşiminden oluşmuştur. Ekonomik teorilerin çeşitli analizlerle sınanmasını sağlamaktadır. Örneğin; Ekonomi teorisi’nin öngörmüş olduğu biçimde talep eğrisinin negatif eğimli olup olmadığı ekonometrik yöntemler ile sınanmakta ve ölçülmektedir. Buradaki tek fark, ekonomi teorisi’nin negatif eğim katsayısı ile ilgili kesin bir değer ve net bir yorum getirmemesidir. Ekonometri ile bu eğim katsayısının net değeri bulunmaya çalışılmaktadır. Çok daha iyi anlaşılabilmesi için somut ifadeler kullanmak gerekirse; Talep eğrisi örneğinde, bir malın fiyatında oluşan bir birimlik artış nedeniyle talep oranlarında bir azalmanın olup olmadığı, azalma oluyorsa hangi aralıkta ne kadar bir azalmaya mahal verdiği ekonometri ile belirlenmekte ve ölçülmektedir. Ekonometri’nin en sık kullandığı tekniklerden biri olan regresyon analizi, endüstri mühendisliği ve yöneticilik dallarında detaylı şekilde anlatılan, daha çok yöneylem araştırmalarında geçen bir yöntemdir.

ekonometri

Ekonometrik çözümlemeler iki ana dalda incelenmektedir. Bunlar; zaman serisi analizi ve yatay kesit analizidir.

Zaman serisi analizi, belirlenmiş olan değişkenlerin, belirli bir zaman aralığındaki değerlerini ve bu değerlerin farklı değişkenler açısından birbirleri ile kıyaslanması ve karşılaştırılması esasına dayanmaktadır.

Yatay kesit analizi ise, tek bir zaman noktasında farklı değişkenlerin incelenmesi esasına ve mantığına dayanmaktadır.

Her iki analizi tek bir örnek üzerinde inceleyecek olursak; 1990 ile 2000 yılları arasında yaşanan ekonomik büyüme ve istihdam arasındaki ilişki, sadece tek bir ülke bazında incelendiğinde zaman serisi analizi, 1990 yılı baz alınarak, farklı ülkelerin ekonomik büyüme ve istihdam rakamları incelendiğinde de yatay kesit analizi olarak adlandırılmaktadır. Her iki analizin kesişme noktası, zaman serilerinin ve yatay kesit verilerinin bir arada kullanıldığı zaman ortaya çıkan “panel veri analizi” yöntemidir. Yukarıda verilen örnek üzerinden açıklamak gerekirse; 1990 ile 2000 yılları arasında 20 farklı ülkenin ekonomik büyüme ve istihdam rakamları üzerinde analiz yapıldığında, panel veri teknikleri kullanılmış olacaktır.




Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.